AEX daalt door geopolitieke onrust: kopen of wachten?

Rode cijfers op het Damrak. Wie vanmorgen de koersen opende, zag een vertrouwd maar pijnlijk beeld: de AEX stond stevig in het rood, met breed gedragen verliezen in zowel cyclische als defensieve aandelen. De oorzaak is geen verrassend slechte kwartaalcijfers of een plotse recessievrees — het is iets wat beleggers inmiddels bijna elke maand zien terugkeren: geopolitieke onrust.

Vandaag is het de combinatie van nieuwe Amerikaanse tariefaankondigingen, oplopende spanningen in het Midden-Oosten en zwakke macro-signalen uit Azië die het vertrouwen ondermijnt. Exportgerichte bedrijven op de AEX — van chipfabrikanten tot logistieke spelers — zijn kwetsbaar voor dit soort nieuws. En dat merk je vandaag.

Wat drijft de daling precies?

De belangrijkste factor is de hernieuwde handelsoorlog-retoriek vanuit Washington. President Trump heeft in zijn tweede termijn het tariefwapen opnieuw gepakt, en deze week werd duidelijk dat brede importheffingen op Europese goederen dichterbij komen dan markten hadden gehoopt. Voor een exportland als Nederland — met bedrijven als ASML, Heineken en Shell die internationaal opereren — is dat direct voelbaar.

Daarnaast speelt de geopolitieke situatie in het Midden-Oosten mee. Oplopende spanningen beïnvloeden energieprijzen en scheepvaartroutes, wat op zijn beurt de inflatie-outlook vertroebelt. Centrale banken die al worstelen met de vraag wanneer verder te verlagen, krijgen er een extra onzekerheidsvariabele bij.

Ten slotte veroorzaken zwakke industriecijfers uit China — de groeimotor waarvan veel Europese bedrijven afhankelijk zijn — extra druk op koersen van multinationals.

Paniek of patroon?

Wie de afgelopen tien jaar de markten heeft gevolgd, herkent dit patroon. De AEX heeft meerdere van zulke plotse dalingen meegemaakt: de Russische invasie van Oekraïne in februari 2022, de pandemiecrash van maart 2020, de handelsoorlog van 2018-2019. Telkens volgde op de initiële verkoopgolf een herstel — soms snel, soms langzaam, maar vrijwel altijd volledig.

Dat maakt de huidige situatie interessant vanuit een strategisch perspectief. Want terwijl particuliere beleggers massaal uitstappen bij slecht nieuws, bouwen institutionele partijen — pensioenfondsen, family offices, hedgefondsen — vaak juist posities op. Niet uit zorgeloosheid, maar uit historisch besef: geopolitieke crises veroorzaken tijdelijke schokken, geen structurele economische omwentelingen.

Defensief positioneren: wat betekent dat concreet?

Defensief beleggen betekent niet alles verkopen en op cash zitten. Het betekent bewust nadenken over je risicoprofiel en eventueel herschikken naar sectoren die minder gevoelig zijn voor geopolitieke schokken. Denk aan:

• Nutsbedrijven en gezondheidszorg: minder cyclisch, stabiele cashflows
• Goud en grondstoffen: klassieke vluchthaventjes in tijden van onzekerheid
• Brede ETFs zoals VUSA of VWCE: gespreide exposure vermindert het risico van één sector of regio
• Dividendaandelen: bedrijven met solide uitkeringshistorie bieden buffer

Voor wie actief handelt, is dit ook het moment om een eerlijke broker te hebben die transparant is over kosten en uitvoering. Platforms als Plus500 bieden toegang tot zowel aandelen als CFDs, wat meer flexibiliteit geeft bij volatiele markten — mits je de risico's begrijpt.

Vergelijking met eerdere geopolitieke crises

De crash van maart 2020 is het meest sprekende voorbeeld. De AEX verloor in weken tijd 40% van zijn waarde. Wie op het dieptepunt paniekverkocht, realiseerde maximale verliezen. Wie vasthield — of beter nog, bijkocht — zag de index anderhalf jaar later op recordniveaus staan.

De Russische invasie van Oekraïne in februari 2022 veroorzaakte een initiële daling van zo'n 10% op de AEX binnen enkele dagen. Drie maanden later stond de index alweer op het niveau van voor de invasie. Geopolitieke onrust is reëel, maar markten prijzen snel in wat ze weten — en herstellen zodra het ergste scenario wordt doorgerekend.

Voor wie geïnteresseerd is in bredere marktindices: ook de Nasdaq 100 laat vandaag verliezen zien, met name door de tariefgevoeligheid van Amerikaanse techbedrijven.

Wat betekent dit voor jou als belegger?

De daling van vandaag voelt onprettig — dat is menselijk. Maar emotionele beslissingen zijn vrijwel altijd slechte beleggingsbeslissingen. De belegger die nu kalm blijft, zijn portefeuille herbeoordeelt en eventueel gefaseerd bijkoopt in solide bedrijven, is over vijf jaar waarschijnlijk beter af dan de belegger die nu uitstapt en wacht op "het juiste moment".

Dat juiste moment bestaat namelijk niet. Markten herstellen bijna altijd voordat het nieuws echt goed klinkt — omdat koersen toekomstverwachtingen verdisconteren, niet het nieuws van vandaag.

Zorg dat je weet wat je bezit, begrijp waarom je het bezit en houdt je aan je strategie. Dat is in tijden van geopolitieke onrust de krachtigste zet die je als particuliere belegger kunt maken. Kijk ook naar betrouwbare en veilige brokers in Nederland om je portefeuille goed te beheren zonder onnodige risico's op het platformniveau.